Het Belastingplan 2027 blijft onderwerp van stevige politieke onderhandelingen. Oppositiepartijen PRO en Volt hebben een voorstel ingediend om de belasting op arbeid met € 1,5 miljard te verlagen en de lasten op vermogen te verhogen. Daarbij stellen ze onder meer een nieuw toptarief in box 3, een hogere belasting in box 2 en strengere regels voor lenen bij de eigen bv voor. Binnen de coalitie lopen de meningen uiteen. Vooral de VVD verzet zich tegen de plannen, waardoor onzeker blijft of het kabinet voldoende steun krijgt voor het Belastingplan 2027.
PRO en Volt willen belastingdruk verschuiven van arbeid naar vermogen
Het minderheidskabinet van D66, VVD en CDA heeft nog altijd geen meerderheid voor het Belastingplan 2027. Om de impasse te doorbreken, presenteerden PRO en Volt op 4 november een omvangrijk wijzigingsvoorstel. De partijen zijn bereid het belastingplan te steunen als het kabinet de lasten op arbeid minder sterk verhoogt en hogere vermogens zwaarder belast.
Concreet willen de partijen € 1,5 miljard verschuiven van arbeid naar vermogen. Onderdeel daarvan is een verhoging van de algemene heffingskorting met € 180. Volgens PRO-leider Jesse Klaver is het voorstel een vergaande concessie. Zelfs met deze aanpassing stijgen de lasten voor werkenden gedurende de kabinetsperiode volgens hem nog met ongeveer € 6 miljard. Met het voorstel hopen de partijen een politieke crisis over het belastingplan te voorkomen.
Nieuw toptarief van 45 procent in box 3
Een van de opvallendste onderdelen is de introductie van een extra belastingschijf in box 3. Het reguliere tarief van 36% blijft bestaan, maar voor het deel van het belastbare inkomen uit sparen en beleggen boven € 80.578 zou voortaan een tarief van 45% gelden.
PRO en Volt spreken zelf van een miljonairsbelasting, maar fiscaal ligt de grens niet rechtstreeks bij een vermogen van € 1 miljoen. Het voorgestelde toptarief is gekoppeld aan het belastbare box 3-inkomen. Of iemand daarboven uitkomt, hangt onder meer af van de samenstelling van het vermogen, het rendement en de toepasselijke fiscale regels. De eigen woning die als hoofdverblijf dient, valt doorgaans onder box 1 en telt daardoor niet mee als box 3-vermogen.
De maatregel moet ervoor zorgen dat vooral belastingplichtigen met hogere vermogens meer bijdragen. Tegelijkertijd roept het voorstel vragen op over de gevolgen voor beleggers en het investeringsklimaat. De VVD beschouwt de verhoging als schadelijk voor het Nederlandse vestigingsklimaat.
Ook box 2 en lenen bij de eigen bv worden aangepakt
Naast box 3 bevat het amendement ingrijpende maatregelen voor directeur-grootaandeelhouders en andere aanmerkelijkbelanghouders. Zo willen PRO en Volt het hoogste tarief in box 2 verhogen van 31% naar 33%. Daarmee stijgt de belastingdruk op het deel van het inkomen uit aanmerkelijk belang dat in de hoogste tariefschijf valt.
Ook de regeling voor excessief lenen bij de eigen vennootschap wordt aanzienlijk aangescherpt. Het maximumbedrag zou dalen van € 500.000 naar € 17.500. Bovendien vervalt de bestaande uitzondering voor eigenwoningschulden. Hierdoor kunnen leningen die momenteel buiten de heffing blijven, alsnog fiscale gevolgen krijgen.
Verder willen de partijen de doorschuifregelingen in box 2 bij schenking en vererving van een aanmerkelijk belang afschaffen. Daarmee vervalt in de voorgestelde situaties de mogelijkheid om de belastingclaim bij overdracht door te schuiven. Het amendement bevat wel overgangsrecht voor bepaalde bestaande doorgeschoven claims.
Strengere regels voor schenken en erven
Ook de erf- en schenkbelasting blijft niet buiten beschouwing. PRO en Volt willen onder meer het zogenoemde schenken op papier minder aantrekkelijk maken. Bij deze constructie schenkt iemand een bedrag zonder het direct uit te betalen, waardoor een schuld aan de ontvanger ontstaat. Onder de voorgestelde regels kunnen latere aflossingen onder voorwaarden opnieuw als schenking of erfrechtelijke verkrijging worden aangemerkt.
Daarnaast willen de partijen vanaf 2028 de waarderingsregels in de Successiewet moderniseren. De vaste rekenrente van 6% zou aanvankelijk dalen naar 3% en vervolgens periodiek worden aangepast. Ook moeten de berekeningen van levensverwachtingen beter aansluiten bij actuele, geslachtsneutrale prognoses.
Voor bepaalde bestaande schenkingen op papier en eerder doorgeschoven belastingclaims voorziet het voorstel in overgangsrecht. De precieze gevolgen hangen daardoor mede af van het moment waarop afspraken zijn vastgelegd.
Coalitie verdeeld over toekomst Belastingplan 2027
Politiek ligt het voorstel gevoelig. D66 en CDA tonen zich bereid de plannen te bespreken, hoewel beide partijen de voorgestelde lastenverzwaringen fors vinden. De VVD wijst het amendement in de huidige vorm af en stelt dat het in strijd is met het coalitieakkoord.
Een mogelijke uitweg is dat de coalitiepartijen verschillend stemmen over afzonderlijke amendementen, maar uiteindelijk gezamenlijk het aangepaste belastingplan steunen. Of die aanpak voldoende draagvlak oplevert, is onzeker. Een alternatief is steun zoeken bij JA21, BBB en SGP, maar ook deze partijen stellen voorwaarden aan hun medewerking.
De Tweede Kamer stemt naar verwachting op 12 november over het Belastingplan 2027 en de ingediende wijzigingsvoorstellen. Vervolgens moet ook de Eerste Kamer zich over de wetgeving uitspreken. Pas daarna ontstaat duidelijkheid over de definitieve fiscale maatregelen voor 2027.
Nog geen duidelijkheid over de fiscale maatregelen voor 2027
Met het voorstel van PRO en Volt staat de verdeling van de belastingdruk tussen arbeid en vermogen opnieuw centraal. Vooral de mogelijke wijzigingen in box 2, box 3 en de erf- en schenkbelasting kunnen aanzienlijke gevolgen hebben voor vermogende particulieren, ondernemers en hun fiscale adviseurs. Tegelijkertijd is nog lang niet zeker welke maatregelen daadwerkelijk doorgaan.
De komende parlementaire stemmingen worden daarom bepalend voor de uiteindelijke inhoud van het Belastingplan 2027. Nextens volgt de ontwikkelingen en de gevolgen voor de fiscale praktijk.
Vragen over vermogensbelasting?
