Een groep van ruim 120 Britse miljonairs vraagt de regering om hun vermogen zwaarder te belasten. Onder anderen Gary Lineker, Brian Eno, Julia Davies en Gary Stevenson steunen de oproep. Hun voorstel richt zich nadrukkelijk op extreme rijkdom. Het gaat om een jaarlijkse vermogensbelasting van 2 procent over het deel van het vermogen boven 10 miljoen pond. Gewone spaarders, particuliere beleggers en mensen die aanvullend pensioen opbouwen, vallen dus buiten het bereik. Is er in Nederland ook steun voor een dergelijk initiatief?
Wat houdt de vermogensbelasting voor superrijken in?
De Britse initiatiefnemers willen jaarlijks 2 procent belasting heffen over vermogen boven 10 miljoen pond. Alleen het bedrag boven die grens wordt belast. Iemand met een vermogen van 12 miljoen pond zou daardoor 40.000 pond betalen. De eerste 10 miljoen pond blijft buiten de heffing.
Volgens Tax Justice UK zou de maatregel ongeveer 20.000 zeer vermogende personen raken. Dat is minder dan 0,04 procent van de Britse bevolking. De geschatte opbrengst bedraagt maximaal 24 miljard pond per jaar. Het voorstel is daarmee geen algemene belasting voor iedereen met een koopwoning, een beleggingsportefeuille of extra spaargeld.
Waarom willen de miljonairs meer belasting betalen?
De ondertekenaars vinden dat de belastingdruk te veel bij werkenden en minder vermogende huishoudens terechtkomt. Zij stellen dat grote vermogens mede kunnen groeien dankzij publieke voorzieningen, infrastructuur, onderwijs en een stabiele rechtsstaat.
Daarnaast willen zij de toenemende vermogensongelijkheid tegengaan en extra middelen vrijmaken voor publieke diensten. Uit onderzoek van Patriotic Millionaires UK blijkt dat 80 procent van de ondervraagde Britse miljonairs een heffing van 2 procent boven 10 miljoen pond steunt. Onder miljonairs die zelf onder de voorgestelde belasting zouden vallen, bedraagt de steun volgens het onderzoek 85 procent.
Alleen echt grote vermogens worden geraakt
De grens van 10 miljoen pond maakt duidelijk welke groep de initiatiefnemers willen belasten. Het voorstel richt zich op mensen met een uitzonderlijk groot vermogen en niet op huishoudens die netjes hun hiis afbetalen of jarenlang geld opzijzetten.
Dat onderscheid is relevant. Een werknemer of ondernemer kan door extra te sparen en te beleggen een aanvullend pensioen opbouwen. Ook kan iemand vermogen opbouwen om eerder te stoppen met werken. Of om gewoon leuke dingen van tge doen. Zo iemand bevindt zich in een wezenlijk andere positie dan een persoon met tientallen of honderden miljoenen aan bezittingen. Het Britse voorstel probeert die groepen daarom niet fiscaal gelijk te behandelen.
Wezenlijk verschil met ons box 3 stelsel
Het Nederlandse wetsvoorstel voor box 3 is wezenlijk anders en kiest in beginsel voor belasting over werkelijk rendement. Ongeacht de grootte van het vermogen. Daarbij worden niet alleen rente, dividend en andere inkomsten belast. Ook jaarlijkse waardestijgingen van bijvoorbeeld aandelen kunnen in de heffing vallen, zelfs wanneer de belegger nog niets heeft verkocht.
Deze vermogensaanwasbelasting geldt bovendien niet uitsluitend voor extreem vermogende Nederlanders. Ook mensen met een aanzienlijk kleiner beleggingsvermogen kunnen ermee te maken krijgen. Met een voorgesteld heffingsvrij resultaat van slechts 1.800 euro is bijna iedere belegger al vrij snel aan de beurt. Zoals bekend heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel aangenomen, maar de behandeling in de Eerste Kamer en de mogelijke aanpassingen zijn nog niet afgerond.
Is er in Nederland animo voor een vermogensbelasting naar Engels voorbeeld?
Nederland kent vooralsnog geen even zichtbare en omvangrijke groep als Patriotic Millionaires UK. Toch hebben Nederlandse vermogenden zich eerder aangesloten bij internationale oproepen.
In 2020 ondertekenden Frans Meijer en Robert Schram een brief van Millionaires for Humanity. Zij vroegen overheden om de rijkste inwoners structureel zwaarder te belasten. Ook de Nederlandse investeerder Maarten Meijnen staat bij deze internationale organisatie vermeld als voorstander van een vermogensbelasting voor multimiljonairs. Er zijn dus wel degelijk rijke Nederlanders die een hogere bijdrage steunen, maar van een brede nationale beweging met meer dan honderd bekende ondertekenaars is vooralsnog geen sprake.
Conclusie
De Britse vermogensbelasting voor superrijken, zoals voorgesteld door de groep miljonairs, is gericht op een zeer kleine groep. Alleen vermogen boven 10 miljoen pond wordt belast tegen 2 procent. Hun voorstel kent echter nog een aantal andere redenen die we hier even buiten beschouwing hebben gelaten. Maar met dit voorstel blijft opgebouwd spaargeld voor pensioen of meer financiële onafhankelijkheid buiten beeld. In Nederland is een dergelijk initiatief veel minder zichtbaar. Misschien iets voor de Hollandse miljonairs om zich hier ook eens over uit te laten?
Met zekerheid meer weten over vermogensbelasting?
